U sredu, 22. septembra, u kongresnom centru Hotela Park, u neposrednoj blizini Novosadskog sajma održana je odlično posećena stručna konferencija Zaštita tradicionalnih proizvoda prema evropskom modelu – primeri dobrih praksi iz Slovenije. Konferenciju je kao deo aktivnosti EU projekta Ukusi Evrope – kranjska kobasica u toku Novosadskog poljoprivrednog sajma organizovalo i vodilo udruženje proizvođača kranjske kobasice GIZ Kranjska klobasa iz Slovenije.

Na konferenciji, čiji je cilj bio na primeru zaštite kranjske kobasice predstaviti mogućnosti, prednosti i potencijale evropske zaštite tradicionalnih proizvoda, učestvovalo je više od 100 gostiju iz različnih stručnih, poljoprivrednih i poslovnih sfera. Događaj je, naravno, izazvao posebno interesovanje domaćih proizvođača tradicionalnih proizvoda, bilo da su već udruženi u grupe proizvođača ili ne, koji takođe razmišljaju o ovakvoj zaštiti jednog od brojnih srpskih tradicionalnih proizvoda.

Goste je u uvodu u stručni deo susreta najpre pozdravio dr Nenad Ivanišević, pokrajinski sekretar za privredu i turizam AP Vojvodine, koji je izrazio zadovoljstvo temom konferencije i ubeđenje da brojnim vojvođanskim proizvođačima iskustvo Slovenije u zaštiti kranjske kobasice i drugih slovenačkih proizvoda može da pomogne u njihovim nastojanjima da zaštite kvalitet tradicionalnih proizvoda kojih u Vojvodini, a i u Srbiji ima dosta.

Stručni deo je nakon toga otvorila Ana Ahčin, generalna sekretarka Giz Kranjska klobasa, koja je okupljenima predstavila osnovne podatke o slovenačkoj mesnoprerađivačkoj industriji, a glavni deo svoje prezentacije namenila je predstavljanju evropskog sistema šema kvaliteta kao i iskustava Slovenije u zaštiti tradicionalnih proizvoda, sa naglaskom na zaštiti kranjske kobasice.  Ovo predstavlja uspešnu priču pošto je zaštitom postigla kako veću prepoznatljivost tako i povećanje prodaje. Pored ujednačavanja standarda kvaliteta kranjske kobasice (usvojene specifikacije), tome je doprineo i zajednički nastup proizvođača i promocije, podržane i evropskim sredstvima.

O kranjskoj kobasici, njenom značaju za Sloveniju i njenom nacionalnom identitetu u zanimljivom predavanju govorio je dr Jernej Mlekuž, doktor nauka u oblasti interkulturalnih studija, komparativnih studija ideja i kultura, geograf, etnolog; naučni saradnik na Institutu za slovenačko iseljeništvo i migraciju, inače i autor knjiga I feel kranjska kobasica: kako je kranjska kobasica podigla slovenački narod i Kranjsko klobasanje.  

Veoma zanimljivo je bilo i predavanje domaćeg stručnjaka, sasvim sigurno jednog od najvećih poznavalaca i zagovornika zaštite kvalitetnih proizvoda u Srbiji gospodina Branislava Raketića, šefa Grupe za kvalitet, deklarisanje i označavanje hrane u Ministarstvu za poljoprivredu. Predstavio je aktuelnu politiku kvaliteta proizvoda kao i ciljeve i aktivnosti Srbije za definisanje višeg kvaliteta i zaštitu tradicionalnih proizvoda. Dotakao se i ključnih izazova i predstavio koliko je Srbija odmakla u nastojanjima da zaštiti srpske proizvode na evropskom nivou. Za početak, nastoji da postigne zaštitu za tri srpska proizvoda: Fruškogorski lipov med, ariljsku malinu i pirotski kačkavalj, za koje već pripremaju specifikaciju koja je neophodna za početak postupka.

Nakon predavanja stručnih predavača usledila je zanimljiva sadržajna diskusija o potencijalima, mogućnostima i slabostima Srbije u oblasti zaštite tradicionalnih proizvoda i neophodnosti razmene iskustava.  Druženje učesnika se nakon toga nastavilo uz praktičnu degustaciju evropskog kvaliteta i gošćenje slovenačkim zaštićenim proizvodima – kranjskim kobasicama i kraškim pršutom, s kojima su gosti mogli da se upoznaju na prezentacijama evropskih proizvođača koje su održane uporedo sa konferencijom. Svaki gost je na kraju dobio i ukusan poklon u obliku zaštićenih proizvoda upakovanih u praktičnu pamučnu poklon-kesu s logotipima projekta, kao i pozivnicu i besplatnu ulaznicu za posetu Međunarodnom poljoprivrednom sajmu u Novom Sadu, gde su slovenački proizvođači i posetiocima sajma predstavili svoje kvalitetne zaštićene proizvode.